Ordu’nun kalbinde, denizle tarihin buluştuğu noktada yükselen Aziziye Camii, namıdiğer Yalı Camii, sadece bir ibadethane değil, şehrin hafızasıdır. Ancak caminin eski fotoğraflarına bakıldığında, bugünkü halinden oldukça farklı bir çevre düzenlemesi olduğu görülüyor. Zaman içinde gerçekleştirilen restorasyon çalışmaları ve çevre düzenlemeleri, caminin etrafındaki birçok yapıyı tarihin tozlu sayfalarına gönderdi.

Caminin Çehresini Değiştiren Restorasyon Süreci

Aziziye Camii’nin güneybatı yönüne bakan eski fotoğraflarında, bugün yerinde olmayan dikkat çekici bir yapı göze çarpıyor. Genç nesillerin pek bilmediği bu yapı, uzun yıllar boyunca bölge halkının uğrak noktası olan bir kahvehane olarak hizmet veriyordu. Tarihi Eserler Kurulu tarafından yürütülen restorasyon çalışmaları kapsamında, caminin tarihi dokusunu daha net ortaya çıkarmak amacıyla bu tarz ek yapılar zaman içerisinde kaldırıldı.

Şadırvan, Sedir Ağacı ve Hatıralar

Eski Ordu’yu yaşayanların hafızasında yer eden sadece bu kahvehane değil. Caminin güneybatısında bulunan ve bir dönemin buluşma noktası olan tarihi şadırvan ile kuzey tarafındaki tuvaletler, bugünkü modern meydan düzenlemesinde yer almıyor.

Belki de bu değişim sürecindeki en hüzünlü kayıp, caminin kuzeyinde boy gösteren o meşhur sedir ağacı oldu. Şehrin siluetine eşlik eden bu devasa ağaç, maalesef zamanla kuruyarak tamamen yok oldu. Bugün Aziziye Camii çevresine baktığımızda, sadece bir yapının değil, bir dönemin sosyal yaşam alanlarının da değiştiğine tanıklık ediyoruz.

Derleyen: Hüseyin Naim GÜNEY